Strona poświęcona Ziemi Łukowskiej

Stoczek Łukowski

Pamiętniki chłopa…ze Zgórznicy

 

 

 

 

W 1935 roku nakładem Instytutu Gospodarstwa Społecznego wydano „Pamiętniki chłopów”. Zbiór  51 osobistych zapisków chłopów z całego kraju odbił się szerokim echem w ogólnopolskiej prasie. Pamiętniki poprzedzała wnikliwa analiza sytuacji polskiej wsi i ciężkiego losu chłopa w dobie kryzysu.
Continue reading

Brazylijska gorączka – mieszkańcy powiatu łukowskiego na emigracji

Osadnictwo polskie w Brazylii ma już 150-letnią historię. Jedna z trzech fal „brazylijskiej gorączki” przypadała na przełom XIX i XX wieku. Na W 1911 roku przez wsie i miasta przejeżdżali agenci emigracyjni, którzy zachęcali ludzi do wyjazdu w nieznane. Szczególnie popularnym celem podróży była w tym czasie brazylijska prowincja Parana. Ruch wychodźczy nie ominął także powiatu łukowskiego.
Continue reading

Czy na cmentarzu w Trzebieszowie spoczywa bohater powstania listopadowego?

Atak 3. pułku pod Stoczkiem. Wojciech Kossak

Ta bitwa nie miała prawa się Polakom udać:
Zimowa pogoda, mróz i śnieżyce na zmianę z roztopami. Żołnierze, rekrutowani z chłopów i studentów, ratujący się przed zimnem gorzałką i nagminnie łamiący kolumny marszowe. Konie, zabrane dorożkarzom, podbite na grudzie, gubiące podkowy i rwące zaprzęgi, a przy tym nie wykazujące za grosz patriotyzmu, za to wciąż domagające się owsa. Obsługa armat, sklecona naprędce z prawników i rzemieślników, ucząca się w marszu podstawowych manewrów. Zwiad pozostawiający wiele do życzenia. I jeszcze dowódca, niefrasobliwy generał Dwernicki, który ma zwyczaj zapominać, że żołnierze prócz podniosłych mów potrzebują też jadła i snu.

 

 

 

 


Continue reading

Mieszkańcy powiatu łukowskiego w wojnie rosyjsko-japońskiej

11 listopada 1918 roku Polska odzyskała niepodległość. Wcześniej, przez 123 lata, nasi przodkowie powoływani byli do zaborczych armii i walczyli broniąc obcych interesów. Pełnili kilku lub kilkunastoletnią służbę, często setki lub tysiące kilometrów od własnych domów.
  Do udziału w wojnie rosyjsko-japońskiej w latach 1904-1905 zostało powołanych do służby wojskowej przeszło ćwierć miliona Polaków z obszaru zaboru rosyjskiego. Byli wśród nich także mieszkańcy powiatu łukowskiego. Continue reading

Epidemia cholery w powiecie łukowskim w 1831 roku

Mężczyzna zabezpieczony przed cholerą. Rysunek z 1832 roku. wellcomecollection.org

 

 

 

W XIX wieku epidemie cholery kilkukrotnie przetaczały się przez Europę. Nie ominęły też Królestwa Polskiego, zbierając swoje żniwo także w powiecie łukowskim.
W 1831 roku epidemia przywędrowała na te tereny wraz z wojskiem rosyjskim.
Kolejne epidemie wystąpiły w latach 1848, 1854-55, 1873, 1892 i 1894.
Continue reading

Wieści z Rosji

Wojna to nie tylko tysiące poległych i zaginionych na polach bitew żołnierzy czy zniszczenia infrastruktury miast i miasteczek, choć to właśnie tym mierzy się ogrom strat wojennych. Wojna to też tragedie rozdzielonych rodzin, bliskich znajdujących się po dwóch stronach linii frontu.
Niezwykle utrudnione możliwości kontaktu miały rodziny rozdzielone przez pierwszowojenną zawieruchę.
Listy pisane z Rosji, przez przebywających tam w wyniku bieżeństwa, czy z powodu pracy (np. kolejarze) wielokrotnie nie trafiały do adresatów. Pozostałe w Polsce rodziny niejednokrotnie zmuszone były opuścić swoje domy i nie miały możliwości przekazania informacji za linię bojową.
Z pomocą przychodziła prasa – wieści z Rosji otrzymane przez Kopenhagę i Sztokholm drukowały „Dziennik Kijowski”, „Gazeta Polska”, „Kurjer Petrogradzki” a następnie przedrukowywały inne czasopisma, w tym m.in. Ziemia Lubelska. Tą samą drogą można było odpowiedzieć na anons bliskiego.
Często o pośrednictwo  w przekazywaniu wieści proszono księży, którzy prenumerowali prasę.
Niezwykłe ogłoszenia są przepełnione tęsknotą, niepokojem o bliskich i nadzieją na spotkanie. Continue reading